Εσωτερισμός

Το κόκκινο βιβλίο, πως ο Καρλ Γιούνγκ έσωσε την ψυχή του

Λένε πως το Κόκκινο Βιβλίο του Γιούνγκ περιέχει στις σελίδες του ένα νου που φιλοδοξεί να περιπλανηθεί στον κάτω κόσμο και να σώσει την ψυχή του. Το έργο του ήταν πνευματικά θρυλικό- αινιγματικό και συναρπαστικό για πολλούς, το Άγιο Δισκοπότηρο για τους ασεβείς και για άλλους απλώς οι ασυναρτησίες ενός τρελού που καταδίκασε όλη την ανθρωπότητα μέσα σε λίγα δευτερόλεπτα.

Αν ο κόσμος της ψυχολογίας έχει ακόμα κάποια μυστικά, αυτά έχουν να κάνουν με αυτό το χειρόγραφο, που γράφτηκε από τον Καρλ Γιούνγκ μεταξύ 1914 και 1930. Είναι ένα ημιτελές βιβλίο που είναι προφητικό, μυστικιστικό και ψυχολογικό. Διαθέτει επίσης συγκλονιστικές εικόνες που απεικονίζουν θεότητες και μπορούν να μπερδευτούν με τους πρόγονους των δαιμόνων.

Υπάρχουν λίγοι που προσπαθούν να δοκιμάσουν και να αποδώσουν μια λογική και ορθολογική εξήγηση στο που ήθελε να φτάσει ο ψυχολόγος στο «Liber Novus». Ωστόσο, ίσως να μην ήθελε να καταλήξει κάπου. Ίσως δεν χρειάζεται να το εξετάσετε επιστημονικά, στην πραγματικότητα θα μπορούσε να είναι μια καθαρτική άσκηση για τον συγγραφέα, μια προσωπική θεραπεία όπου οι ψυχικοί δαίμονες του μπορούσαν να περιπλανηθούν ελεύθεροι σε μια στιγμή υπαρξιακής κρίσης.

Ίσως να ήταν αυτό και τίποτα άλλο. Ωστόσο, υπάρχει ένα επιπλέον κομμάτι του πάζλ. Μετά τον θάνατο του Γιούνγκ, η οικογένεια του φύλαξε το χειρόγραφο με δυσπιστία, κρατώντας το κλειδωμένο με το κλειδί σε ένα σπίτι στην Küsnacht, στα προάστια της Ζυρίχης. Δεν επέτρεψαν σε κανέναν να το πλησιάσει- ούτε μαθητές, ούτε ειδικούς. Αργότερα το 1984 μετέφεραν το Κόκκινο Βιβλίο ή το Liber Novus σε μια τράπεζα. Μόνο το 2009 ο Ulrich Hoerni, ο εγγονός του Γιούνγκ, επέτρεψε να δημοσιευθεί το χειρόγραφο. Αυτό το πολύ-αναμενόμενο γεγονός άφησε τους ειδικούς και τους οπαδούς του Γιούνγκ άφωνους.

Το Κόκκινο Βιβλίο του Καρλ Γιούνγκ: Ένα μυαλό σε κρίση

«Το πνεύμα του βάθους έχει υποτάξει όλη την υπερηφάνεια και την αλαζονεία στη δύναμη της κρίσης. Απομάκρυνε την πίστη μου στην επιστήμη, μου έκλεψε τη χαρά να εξηγώ και να βάζω σε σειρά τα πράγματα και άφησε την αφοσίωση στα ιδανικά αυτής της περιόδου σταδιακά να εξαφανιστεί. Με ανάγκασε να ασχοληθώ με τα τελευταία και πιο απλά πράγματα.» Liber Novus, Καρλ Γιούνγκ

Αυτή είναι μία από τις παραγράφους στο πρώτο κεφάλαιο του Κόκκινου Βιβλίου. Γι αυτούς που είναι εξοικειωμένοι με τον Γιούνγκ αλλά δεν έχουν κοιτάξει το έργο του, είναι δίκαιο να πούμε ότι το πρώτο πράγμα που θα παρατηρήσετε είναι η παραδοξότητα και η αντιφατικότητα του κειμένου. Η ανάγνωση του σας δίνει την αίσθηση ότι κρατάτε έναν άγριο κόσμο στα χέρια σας. Είναι σχεδόν σαν μια ιερή και απαγορευμένη Βίβλος, δεμένη με κόκκινο δέρμα, γεμάτη με χαρτί περγαμηνής, καλυμμένη με χρυσά γράμματα.

Είναι ενδιαφέρον να επισημάνουμε ότι όταν δημοσιεύθηκε, πολλοί ειδικοί (όπως ο Andrew Samuels) έσπευσαν να δηλώσουν ότι ο Γιούνγκ δεν έπασχε από καμία ψυχική ασθένεια. Κάποιοι ωστόσο, είπαν πως το βιβλίο αυτό δεν ήταν παρά το αποτέλεσμα μιας ψυχωτικής κατάρρευσης του Γιούγνκ μετά την διαφωνία του με τον Φρόιντ.

Αυτή δεν είναι η αλήθεια. Στην πραγματικότητα, ο Γιούνγκ πέρασε από μια βαθύτερη προσωπική κρίση. Ξεκίνησε ένα νέο κεφάλαιο στη ζωή του, το οποίο οδήγησε σε μια πνευματική εξέλιξη. Άρχισε να γράφει το Κόκκινο Βιβλίο το 1914, στο τέλος του Α’ Παγκοσμίου Πολέμου όταν δούλευε ως γιατρός και ψυχίατρος στην Ελβετία. Ήταν βαθιά απογοητευμένος από την ανθρωπότητα και σκληρά δύσπιστος με την ορθολογική επιστήμη της εποχής του.

Το καθαρτικό τέλος του Κόκκινου Βιβλίου

Το κόκκινο βιβλίο είναι πάνω απ όλα ένα ημερολόγιο. Δυσκολευόμαστε όταν προσπαθούμε να ξεδιπλώσομε το χάος των συμβόλων, των κωδικών και της αλχημείας. Αυτό οφείλεται στο γεγονός ότι κανείς δεν μπορεί να αφαιρέσει το κέλυφος και να διαμελίσει το σώμα που κατείχε αυτό το ξένο μυαλό. Ακόμα περισσότερο, αυτό το μυαλό που ήταν ένα από τα καλύτερα παραδείγματα του ονειρικού σύμπαντος.

Μέσα σε αυτές τις σελίδες, ο Γιούνγκ εξερευνούσε την δική του ψυχή και τις σχέσεις του με το ασυνείδητο του, σε μια βαθύτερη αρχιτεκτονική όπου φυσικά ήταν προνομιούχος εξερευνητής. Χρησιμοποίησε την ψυχοναυτική τεχνική για να διαμορφώσει κάθε σελίδα, χρησιμοποιώντας ζωντανές φαντασιώσεις που συγκέντρωσε από τους διαλογισμούς τους, όπου θα μπορούσε να αφήσει ελεύθερη την ροή των εικόνων. Οι πιο παρατεταμένες αποτυπώθηκαν σε εικονογραφήσεις και περιγραφές.

Έτσι ξεκίνησαν όλα τα αρχέτυπα που τελικά αναπτύχθηκαν. Οι πιο ταραγμένοι κόσμοι του αναδεικνύονται επίσης σε κάποιες στιγμές όπως η σκιά που συχνά δεν αναγνωρίζουμε ως δική μας, αλλά μας δείχνει το σχήμα του αληθινού εαυτού μας.

Ένα περίεργο και θαυμάσιο πράγμα συνέβη κατά τη δημοσίευση του Κόκκινου Βιβλίου του το 2009. Πολλοί από τους πρώην ασθενείς του Γιούνγκ έδωσαν κάποιες μαρτυρίες. Αυτοί οι άνθρωποι στην πραγματικότητα, κατανόησαν τον σκοπό αυτού του βιβλίου.

Ενώ κάποιοι «σπάνε το κεφάλι τους» σε αυτόν τον λογοτεχνικό ωκεανό, γεμάτο με δέντρα σοφίας, ερπετικούς εγκεφάλους, πεινασμένους δράκους και φίδια κουνταλίνι, άλλοι θυμούνται την συμβουλή που έδινε συχνά ο Δρ Καρλ Γιούνγκ:

«Θα πρέπει να σας συμβουλεύσω να τα συγκεντρώσετε όλα όσο πιο όμορφα μπορείτε- σε κάποιο όμορφα δεμένο βιβλίο. Θα φαίνεται σαν να κάνετε τα οράματα πολύ κοινά-αλλά πρέπει να το κάνετε αυτό- τότε θα είστε ελεύθεροι από την δύναμη τους… Μετά όταν αυτά τα πράγματα βρίσκονται σε κάποιο πολύτιμο βιβλίο μπορείτε να ανατρέξετε σε αυτό, να το ξεφυλλίσετε και θα είναι η εκκλησία σας-ο καθεδρικός ναός σας- τα σιωπηλά μέρη του πνεύματος σας όπου θα ανανεώνεστε. Αν κάποιοι σας πουν ότι είναι νοσηρό ή νευρωτικό και τους ακούσετε-τότε θα χάσετε την ψυχή σας-γιατί στο βιβλίο αυτό βρίσκεται η ψυχή σας.» –Καρλ Γιούνγκ

Η σοφή συμβουλή ενός σπουδαίου δασκάλου, του οποίου η σκιά και η πνευματική κληρονομιά μας ευχαριστεί και μας εκπλήσσει μέχρι σήμερα.

Διαβάστε περισσότερα: Το Μυστηριώδες Κόκκινο Βιβλίο του Καρλ Γιουνγκ

© Η αναδημοσίευση περιεχομένου επιτρέπεται μόνο υπό συγκεκριμένους όρους και προϋποθέσεις. Διαβάστε τους εδώ

Διαβάστε επίσης

Comments
To Top