Έρευνα

Η σιωπή είναι ζωτική για τον εγκέφαλο σύμφωνα με την επιστήμη

Του Joe Martino

Εν συντομία:

  • Τα γεγονότα: μελέτες έχουν δείξει πως οι υπερβολικοί περιβαλλοντικοί θόρυβοι όχι μόνο μειώνουν την ποιότητα της ζωής και την γνωστική λειτουργία αλλά επίσης μειώνουν και την διάρκεια της ζωής. Τα καλά νέα είναι ότι ο χρόνος που περνάμε στην σιωπή μπορεί να αντιστρέψει αυτά τα αποτελέσματα.
  • Σκεφτείτε: ζείτε σε ένα περιβάλλον όπου τα πάντα είναι συνεχώς ηχηρά; Αφιερώνετε χρόνο στην επιθυμητή σιωπή;

Αν είστε ένας μέσος άνθρωπος, πιθανώς ξυπνάτε με τον ήχο του ξυπνητηριού. Αυτός ο ήχος σας στέλνει γρήγορα στο μπάνιο όπου προετοιμάζεστε για την ημέρα σας. Αν έχετε χρόνο, μπορεί να φάτε κάτι πριν μπείτε στο αμάξι σας για να ακούσετε μουσική ή ραδιόφωνο στον δρόμο προς την δουλειά.

Μόλις φτάσετε εκεί, υπάρχουν συνεχώς άνθρωποι, πελάτες, συνεργάτες, αυτοκίνητα, φορτηγά, αεροπλάνα, οικοδομές, τηλεφωνικές κλήσεις και καθήκοντα για τις επόμενες 8 ώρες. Αυτοί οι θόρυβοι τους οποίους οι περισσότεροι από εμάς βιώνουμε σε μεγάλο βαθμό προκαλούν στο σώμα μας μια κατάσταση άγχους μειώνοντας την ποιότητα ζωής μας και ενδεχομένως και την διάρκεια της. Φαίνεται πως ο υπερβολικός θόρυβος δεν είναι υγιής για τον άνθρωπο. Η σιωπή από την άλλη, μπορεί να έχει τεράστια οφέλη, αλλά ας διερευνήσουμε πρώτα τις ζημιές που προκαλεί ο θόρυβος πριν φτάσουμε στα οφέλη της σιωπής.

Πριν περάσουμε στην έρευνα θα ήθελα να σημειώσω ότι η αγγλική λέξη «noise» που σημαίνει θόρυβος προέρχεται από την λατινική λέξη «noxia» που σημαίνει ασθένεια, βλάβη ή τραυματισμός. Είναι λοιπόν περίεργο που ο θόρυβος δεν είναι υγιής;

Οι μελέτες

Υπάρχουν αρκετά επιστημονικά στοιχεία που υποστηρίζουν τις αρνητικές επιπτώσεις του θορύβου στην υγεία μας. Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας εξέτασε και πιστοποίησε την επιβάρυνση του στην υγεία με βάση την ευρωπαϊκή μελέτη που περιλάμβανε 340 εκατομμύρια ανθρώπους της Δυτικής Ευρώπης. Διαπίστωσε ότι οι κάτοικοι συνολικά χάνουν περίπου ένα εκατομμύριο χρόνια από την ζωή τους λόγω του θορύβου. Αυτό αντιστοιχεί με έναν στους τρεις ανθρώπους να χάνει έναν χρόνο από την ζωή του λόγω του υπερβολικού θορύβου!

Μια μελέτη που δημοσιεύθηκε το 2011 στο «Psychological Science» εξέτασε τις επιπτώσεις του αεροδρομίου του Μόναχο στην υγεία και την γνωστική λειτουργία των παιδιών. Ο καθηγητής Γκάρυ Έβανς του Πανεπιστημίου Κορνέλ παρατήρησε πως τα παιδιά που εκτίθονταν στον θόρυβο ανέπτυξαν μια αντίδραση άγχους που τα έκανε να αγνοούν τον θόρυβο. Αυτά τα παιδιά δεν αγνοούσαν μόνο τους επιβλαβείς θορύβους αλλά και τα τακτικά ερεθίσματα που είναι σημαντικά για να δώσουν προσοχή ας πούμε σε μια ομιλία. Αναρωτιέστε γιατί οι άνθρωποι έχουν προβλήματα στην συγκέντρωση αυτές τις μέρες; Ίσως είμαστε εκτεθειμένοι σε υπερβολικό θόρυβο και πάρα πολλούς ήχους.

Αυτή η μελέτη συγκαταλέγεται στις ισχυρότερες, ίσως πρόκειται και για την οριστική απόδειξη ότι ο θόρυβος, ακόμα και σε επίπεδα που δεν προκαλεί βλάβη ακοής, προκαλεί άγχος και είναι επιβλαβής για τον άνθρωπο.- Καθηγητής Έβανς.

Όσον αφορά τα εμπειρικά παραδείγματα, πάντα βρίσκω πως η παραμονή σε φίλους μου που μένουν σε μεγάλες πόλεις με κάνει να νιώθω πιο άβολα σε σχέση με όταν βρίσκομαι σε πιο ήσυχα μέρη. Πάντα τους λέω πως η ζωή σε μια μεγάλη πόλη είναι ανθυγιεινή. Όχι μόνο λόγω του αέρα, αλλά και της ενέργειας και της φασαρίας, κυρίως του θορύβου. Αυτές οι μελέτες δείχνουν σαφώς ότι δεν είναι φυσικό ή υγιές για τους ανθρώπους να ζουν ή να εργάζονται καθημερινά σε θορυβώδη περιβάλλοντα.

Ο θόρυβος έχει συνδεθεί με την υψηλή αρτηριακή πίεση, τις καρδιακές παθήσεις, τις εμβοές και την αϋπνία. Φυσικά, υπάρχει κάτι που μπορείτε να κάνετε γι αυτό.

Τα οφέλη της σιωπής

Σκεφτείτε τις στιγμές που είστε μόνοι σας, σε κάποιο εξοχικό ή κάπου ήσυχα. Σκέφτεστε ότι παρατηρείτε την σιωπή; Πιθανότατα αισθάνεστε πολύ καλύτερα μετά από 3 ή 4 ώρες.

Δεν είναι μόνο ο καθαρότερος αέρας ή το διάλειμμα από την δουλειά, αλλά η σιωπή και η έλλειψη των περισπασμών. Αυτό γίνεται σαφές και από το να έχετε συνεχώς δυνατή μουσική στο εξοχικό. Θα συνειδητοποιήσετε πως δεν είναι χαλαρωτική, αλλά απλώς ακόμα ένας περισπασμός. Όταν συγκρίνετε τις δύο εμπειρίες τα οφέλη θα γίνουν πιο ξεκάθαρα.

Μια ενδιαφέρουσα μελέτη παρακολούθησε τις επιπτώσεις του θορύβου, της μουσικής και της σιωπής στον εγκέφαλο. Η μελέτη δημοσιεύθηκε στο περιοδικό «Heart» και διαπίστωσε ότι τυχαίες παύσεις δύο λεπτών ενδιάμεσα από την «χαλαρωτική μουσική» ήταν πολύ πιο χαλαρωτικές για τον εγκέφαλο από την χαλαρή μουσική. Όσο μακρύτερη η σιωπή τόσα περισσότερα τα οφέλη για τους συμμετέχοντες. Ο συγγραφέας της μελέτης L. Bernardi διαπίστωσε ότι οι «άσχετες» παύσεις ήταν οι σημαντικότερες πτυχές της μελέτης.

Τι μπορείτε να κάνετε

Οπότε τι μπορείτε να κάνετε αν βιώνετε πολύ θόρυβο και θέλετε να τον αποφύγετε ή απλώς να κάνετε ένα διάλειμμα; Αρχικά, τα καλά νέα είναι πως ο εγκέφαλος ανακάμπτει από τον υπερβολικό θόρυβο με τον καιρό. Σύμφωνα με την θεωρία αποκατάστασης της προσοχής (Attention Restoration Theory) οι πεπερασμένοι γνωστικοί πόροι του εγκεφάλου μπορούν να αρχίσουν να αποκαθίστανται όταν βρίσκεστε σε περιβάλλον με λιγότερα ερεθίσματα. Στην σιωπή, ο εγκέφαλος ουσιαστικά αφήνει την αισθητηριακή του φύλαξη και αποκαθιστά αυτά που έχουν χαθεί από τους πολλούς θορύβους.

Το πρακτικό τέλος αυτού θα ήταν να προσπαθήσετε να περνάτε περισσότερο χρόνο στην σιωπή. Αυτό σημαίνει όχι μουσική, φίλοι, ταινίες, συνομιλίες και τηλέφωνα. Ακόμα και για μισή ώρα την ημέρα.

Αυτή η σιωπή επιτρέπει όχι μόνο να αποκατασταθούν οι γνωστικές λειτουργίες του εγκεφάλου όπως η δημιουργικότητα αλλά σας δίνει την ευκαιρία να αποσυνδεθείτε, να ηρεμήσετε και να έρθετε σε επαφή με τον εαυτό σας.

Μετάφραση, επιμέλεια: L.C.
awakengr.com

Διαβάστε επίσης

To Top