Ψυχολογία

Γιατί κάποιοι δεν κοιτούν τους ανθρώπους στα μάτια;

Όταν επικοινωνούμε με κάποιον, αυτό που πραγματικά λέμε, είναι εξίσου σημαντικό με αυτό που κάνουμε με τα χέρια, τις εκφράσεις του προσώπου και τις κινήσεις μας. Στην πραγματικότητα, λέγεται ότι οι χειρονομίες αποτελούν έως και το 65% της επικοινωνιακής διαδικασίας. Παρόλα αυτά, σίγουρα έχετε συναντήσει ανθρώπους που δεν κοιτούν τους άλλους στα μάτια όταν μιλούν. Γιατί συμβαίνει αυτό; Θα προσπαθήσουμε να το διαλευκάνουμε με βάση επιστημονικές εξηγήσεις που παρουσιάστηκαν στο psychology today.

Η αποφυγή της οπτικής επαφής κατά την επικοινωνία μπορεί να έχει πολλαπλές αιτίες. Φυσικά, είναι σημαντικό να αποφύγετε υπεργενικεύσεις και υποθέσεις, όπως να υποθέσετε ότι το άτομο είναι ερωτευμένο μαζί σας ή νιώθει τύψεις για κάτι που έκανε. Εάν αυτό είναι συχνό φαινόμενο, είναι πιθανό κάποια υποκείμενη πάθηση να προκαλεί σε κάποιο άτομο να μην μπορεί να έχει οπτική επαφή.

Λόγοι για τους οποίους οι άνθρωποι δεν κοιτούν τους άλλους στα μάτια όταν μιλούν

Πριν σας παρουσιάσουμε τους λόγους για τους οποίους μερικοί άνθρωποι δεν κοιτούν τους άλλους στα μάτια όταν μιλούν, πρέπει να σας προειδοποιήσουμε για κάτι: Δεν θα υπάρχει πάντα μια κατάσταση που να εξηγεί αυτή τη συνήθεια.

Στην πραγματικότητα, υπάρχουν μερικοί άνθρωποι που απλά δεν κάνουν οπτική επαφή από προτίμηση ή ακόμα και επειδή αυτό διακόπτει τη διαδικασία της επικοινωνίας.

Από αυτή την άποψη, ένα άρθρο που δημοσιεύτηκε στο Cognition το 2016 επισημαίνει ότι η οπτική επαφή μπορεί να διακόψει ορισμένες γνωστικές διαδικασίες κατά τη διάρκεια της συνομιλίας. Μερικοί άνθρωποι μπορεί να έχουν πιο ευαίσθητο αυτόν τον μηχανισμό, επομένως θα προτιμούν να κοιτάζουν το πάτωμα, τα χέρια τους ή στο κενό για να συγκεντρωθούν σε αυτά που λένε και σε αυτά που ακούν.

Εκτός από αυτό, υπάρχουν και άλλες συνθήκες που εξηγούν γιατί οι άνθρωποι δεν κοιτούν τους άλλους στα μάτια.

Σε αυτό το άρθρο, συγκεντρώσαμε 5 από τους πιο σημαντικούς λόγους και θα εξηγήσουμε τι κρύβεται πίσω από αυτούς.

1. Κοινωνική αγχώδης διαταραχή

Είναι δυνατό να αναγνωρίσετε ένα άτομο με κοινωνική φοβία μιλώντας μαζί του. Πολύ χαρακτηριστικό είναι και αυτό που κάνουν με το βλέμμα τους.

Η κοινωνική αγχώδης διαταραχή, γνωστή και ως κοινωνικό άγχος, περιγράφεται ως ο παράλογος φόβος που αισθάνεται κάποιος για τον κόσμο.

Από την άλλη πλευρά, μια κοινωνική φοβία αναφέρεται στον παράλογο φόβο που εμφανίζεται σε κάποιον σε ένα συγκεκριμένο πλαίσιο. Υπό αυτή την έννοια, το να μιλάς δημόσια, να μοιράζεσαι χώρο με πολλούς ανθρώπους και να αντιμετωπίζεις αγνώστους, για παράδειγμα, μπορεί να γίνει μια αφόρητη κατάσταση εάν κάποιος έχει κοινωνική φοβία.

Σύμφωνα με ερευνητές, έως και το 6,5% του πληθυσμού πάσχει από κοινωνική φοβία, επομένως είναι μια πολύ κοινή διαταραχή. Ξεπερνά τη συστολή, καθώς εκδηλώνεται χρόνια. Ολόκληρη η ζωή του πληγέντος ατόμου συχνά ανατρέπεται, με αποτέλεσμα η εργασία, οι φιλίες, οι σπουδές και ο ελεύθερος χρόνος του να τίθενται συχνά σε κίνδυνο.

Ωστόσο, αυτή η διαταραχή αναπτύσσεται διαφορετικά σε διαφορετικούς ανθρώπους, αν και η αποφυγή της οπτικής επαφής είναι ένα από τα κλασικά συμπτώματα.

Ας ρίξουμε μια ματιά σε άλλα σημάδια κοινωνικής φοβίας:

  • Άκαμπτη στάση σώματος κατά την επικοινωνία
  • Ομιλία με πολύ απαλή και χαμηλή φωνή
  • Εφίδρωση, τρέμουλο και κοκκίνισμα
  • Ταχυκαρδία
  • Φοβισμένη στάση (ειδικά μπροστά σε αγνώστους)
  • Η ανεξέλεγκτη ανάγκη αποφυγής χώρων όπου υπάρχει πολύς κόσμος

Αυτά είναι μερικά μόνο από τα συμπτώματα μιας τέτοιας διαταραχής, επομένως συνήθως δεν είναι κάτι που μπορεί να περάσει απαρατήρητο. Είναι τόσο έντονο μερικές φορές που οι άνθρωποι μπορεί να χάσουν ακόμη και τη δουλειά τους, να εγκαταλείψουν το σχολείο και να απομονωθούν εντελώς από την κοινωνία.

2. Να μην κοιτάμε τους ανθρώπους στα μάτια: Σύνδρομο Άσπεργκερ

Αυτή είναι μια από τις καταστάσεις που συνθέτουν τη διαταραχή του φάσματος του αυτισμού. Σε γενικές γραμμές, επηρεάζει την ικανότητα κοινωνικοποίησης και επικοινωνίας με άλλους.

Μελέτες δείχνουν ότι έως και το 87% των ατόμων με αυτό το σύνδρομο αποφεύγουν την επαφή με τα μάτια. Το θεωρούν περιττό, όσο και ενοχλητικό και καταναγκαστικό. Από την άλλη πλευρά, μερικές φορές απλά δεν ξέρουν ότι πρέπει να έχουν οπτική επαφή.

Άλλες πτυχές της επικοινωνίας που επηρεάζονται από το σύνδρομο Asperger είναι οι εκφράσεις του προσώπου, η στάση του σώματος και η χρήση των χεριών για να συνοδεύουν την ομιλία. Έτσι, η επικοινωνία τους μπορεί επίσης να φαίνεται ρομποτική, τυποποιημένη, ακόμη και κωδικοποιημένη.

3. Ντροπαλότητα

Σε συνάφεια με την κοινωνική φοβία είναι η ντροπαλότητα. Δεν πάσχει όμως κάθε ντροπαλός από κοινωνική φοβία, κάτι που πρέπει να ληφθεί υπόψη εκ των προτέρων. Ωστόσο, μοιράζονται ορισμένα χαρακτηριστικά που αναπτύσσονται σε μικρότερο βαθμό. Αυτή δεν είναι μια μοναδική ή γενική στάση, αλλά εκδηλώνεται διαφορετικά σε κάθε άτομο.

Αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο ορισμένοι ειδικοί έχουν προτείνει την ακόλουθη ταξινόμηση: ντροπαλός-κοινωνικός, ντροπαλός-μη κοινωνικός, όχι πολύ ντροπαλός-κοινωνικός και όχι πολύ ντροπαλός-μη κοινωνικός. Ένα σύμπτωμα που όλοι μοιράζονται σε μεγαλύτερο ή μικρότερο βαθμό είναι η απόκλιση του βλέμματός τους, ακόμη και στο σημείο να μην υπάρχει οπτική επαφή όταν μιλούν με άλλα άτομα.

Από μόνη της, η ντροπαλότητα δεν είναι διαταραχή, αν και μπορεί να θέσει σε κίνδυνο τις κοινωνικές αλληλεπιδράσεις ενός ατόμου. Μπορεί επίσης να εξελιχθεί σε επεισόδια άγχους ή κατάθλιψης, γι’ αυτό συνιστάται να αναζητήσετε επαγγελματική βοήθεια για να ξεπεράσετε την ντροπαλότητα και έτσι να αποτρέψετε αυτά και άλλα επακόλουθα.

4. Να μην κοιτάμε τους ανθρώπους στα μάτια: Χαμηλή αυτοεκτίμηση

Μια ανύπαρκτη ή χαμηλή αυτό-αντίληψη μπορεί να επηρεάσει τον τρόπο με τον οποίο ένα άτομο σχετίζεται με τους άλλους. Αυτό περιλαμβάνει το απλό γεγονός της αποτροπής του βλέμματος κατά τη συνομιλία.

Μια άλλη πιθανή εξήγηση για το γιατί οι άνθρωποι δεν κοιτούν τους ανθρώπους στα μάτια είναι η χαμηλή αυτοεκτίμηση. Αυτό αναφέρεται στο σύνολο των αρνητικών αντιλήψεων, συναισθημάτων και σκέψεων για τον εαυτό του. Υπάρχουν πολλοί τρόποι με τους οποίους η χαμηλή αυτοεκτίμηση εκδηλώνεται σε ένα άτομο, μερικοί από τους οποίους είναι εμφανείς στη διαδικασία της επικοινωνίας.

Για παράδειγμα, ορισμένα σημάδια περιλαμβάνουν το να μιλάς με πολύ χαμηλή φωνή, να φοβάσαι να εκφράσεις ή να υπερασπιστείς απόψεις, να αισθάνεσαι άβολα σε μεγάλες ομάδες και, φυσικά, να αποφεύγεις την οπτική επαφή. Όσοι πάσχουν από χαμηλή αυτοεκτίμηση φοβούνται να κριθούν ανά πάσα στιγμή, επομένως θα προσπαθήσουν να περάσουν απαρατήρητοι με κάθε δυνατό τρόπο.

5. Διαταραχή ελλειμματικής προσοχής και υπερκινητικότητας

Τέλος, είναι επίσης πιθανό οι άνθρωποι που δεν κοιτούν στα μάτια τους άλλους να υποφέρουν από Διαταραχή Ελλειμματικής Προσοχής και Υπερκινητικότητας. Πρόκειται για μια χρόνια πάθηση που έχει πολλαπλές εκδηλώσεις, οι οποίες ξεκινούν από την παιδική ηλικία και μπορούν να επεκταθούν στην ενήλικη ζωή.

Μια ποικιλία στοιχείων συνδυάζονται για να κάνουν αυτούς τους ανθρώπους να αποφεύγουν την οπτική επαφή. Για παράδειγμα, συχνά τους είναι δύσκολο να κάνουν την εργασία τους, τείνουν να αποσπώνται εύκολα, ορισμένες δραστηριότητες τους κάνουν ανήσυχους και δεν μπορούν να εκτελέσουν εντολές.

Δεν υπάρχει πάντα λόγος

Λάβετε υπόψη αυτό που αναφέραμε στην αρχή: μερικές φορές δεν υπάρχει αντικειμενικός λόγος για αυτήν τη συμπεριφορά. Μερικοί προτιμούν να εστιάζουν στις ιδέες και τις σκέψεις τους όταν μιλούν για να μην χάσουν τον ειρμό αυτού που λένε. Αυτό μπορεί να τους οδηγήσει στην παραμέληση των χειρονομιών, συμπεριλαμβανομένης της επαφής με τα μάτια ή όχι.

Και φυσικά, πολλές άλλες συνθήκες μπορούν να εξηγήσουν το γεγονός ότι οι άνθρωποι αποφεύγουν να κάνουν οπτική επαφή κατά τη διάρκεια της επικοινωνίας. Στην πραγματικότητα, υπάρχουν ακόμη και παροδικές καταστάσεις, όπως η απόσπαση της προσοχής λόγω ανησυχίας, ανασφάλειας και κούρασης, που μπορούν να το εξηγήσουν αυτό.

Ευτυχώς, όλες οι παραπάνω καταστάσεις μπορούν να αντιμετωπιστούν και το άτομο μπορεί να μάθει δεξιότητες αλληλεπίδρασης και να αποδώσει καλύτερα κατά την επικοινωνία. Με αυτόν τον τρόπο, μπορούν να δημιουργηθούν κανονικές κοινωνικές σχέσεις.

womanidol.com

Διαβάστε επίσης

To Top